67
SHARES

Φράσεις που δεν είναι ιδιαίτερα γνωστές, αλλά είναι ενδιαφέρουσες και ενδεχομένως χρήσιμες.

Λατινική φράση / Μετάφραση

a bene placito / για ευχαρίστηση

a capite ad calcem / από την κορφή ως τα νύχια

a contrario / απεναντίας, από την άλλη πλευρά

a deo rex, a rege lex / από το θεό βασιλιάς, από το βασιλιά νόμος

a posse ad esse / από το δυνατό στο υπαρκτό

ab initio / εξαρχής

ab ovo / από το αβγό (μτφ. εξαρχής)

absum / απών

adsum / παρών

acta non verba / πράξεις, όχι λόγια

ad absurdo / δια της εις άτοπον απαγωγής

ad finem / μέχρι τέλους

ad gloriam / εις δόξαν

ad honores / τιμητικώς

ad infinitum / επ' άπειρον

ad libitum / κατά βούληση

ad litteram / κατά γράμμα

ad nauseum / μέχρι αηδίας

ad rem / επι του θέματος, επί του σημείου

ad unum / μέχρις ενός

ad usum / ως είθισται

ad valorem / επί της αξίας (για φόρους, δασμούς κλπ)

ad vitam / για τη ζωή

addendum / πρέπει να προστεθεί

ad utrumque paratus / δια παν ακραίο ενδεχόμενο

aequo animo / με ήρεμο μυαλό

amantes amentes / οι ερωτευμένοι, τρελοί

annus bisextus / δίσεκτο έτος

annus horribilis / τρομερός χρόνος

annus mirabilis / θαυμαστό έτος

antebellum / προπολεμικά

aperto libro / πρόχειρα

arbor mirabilis / το δέντρο της γνώσης

arcana imperii / μυστικά του κράτους

arguendo / χάριν επιχειρηματολογίας

arrectis auribus / με τεντωμένα αυτιά

ars gratia artis / η τέχνη για τη τέχνη

aude sapere / να τολμήσεις να γνωρίζεις

aurea mediocritas / χρυσή μετριότητα

aut caesar aut nihil / ή καίσαρας ή τίποτα

aut vincere aut mori / νίκη ή θάνατος

auxilio ab alto / με βοήθεια άνωθεν

ave atque vale / χαίρε και αντίο (Κάτουλος - από επιθανάτια ωδή)

bellum omium contra omnes / πόλεμος όλων εναντίον όλων (T. Hobbes)

bene meritus / το αξίζει

bonis avibus / με καλούς οιωνούς

camera obscura / σκοτεινός θάλαμος (προέλευση της φωτ. κάμερας)

canes pugnacesa / τα σκυλιά του πολέμου

capax infiniti / κρλκτ: κρατώντας το άπειρο, με την έννοια «ικανός για όλα»

caput mundi / κεφαλή του κόσμου

causa mortis / αιτία θανάτου

cave / πρόσεχε!

ceteris paribus / αν όλα τα άλλα είναι ίδια

clavis aurea / το χρυσό κλειδί (που ξεκλειδώνει μυστικές πόρτες)

confessio fidei / ομολογία πίστεως

consensu omnium / κοινή συναινέσει

contemptus mundi / περιφρόνηση για τον κόσμο

cor unum / μια καρδιά, ενωμένοι (σσ: δημοφιλές motto)

coram publico / σε κοινή θέα, δημοσίως

corpus delicti / το σώμα του εγκλήματος

cum grano salis / με κόκκο αλατιού (έκφραση δυσπιστίας -Πλίνιος)

custos morum / προστάτες της ηθικής

cura posterior / μεταγενέστερη φροντίδα (αντστχ:"δεν είναι του παρόντος")

crux criticorum / κύκλος κριτικών

dante deo / δώρο θεού

De Civitate Dei / για την Πολιτεία του Θεού (Ιερός Αυγουστίνος)

de fideli / καλή τη πίστει

de nihilo nihil / τίποτα [δεν προέρχεται] από τίποτα

de novo / εκ νέου

de proprio motu / αυθορμήτως

deceptio visus / οφθαλμαπάτη

decrevi / αποφάσισα (αντστχ :"αποφασίζομεν & διατάζομεν")

delirium tremens / τρομώδες παραλήρημα

deo volente / θεού θέλοντος

deus ex machina / ο από μηχανής θεός

dextro tempore / εν ευθέτω χρόνω

dies irae / μέρα οργής

dies faustus / ευτυχισμένη μέρα

divide et impera / διαίρει και βασίλευε

digitus impudicus / ξεδιάντροπο δάχτυλο (η γνωστή άσεμνη χειρονομία με το μεσαίο δάχτυλο)

dixi / είπα!

doli capax / ικανός για το έγκλημα

do ut des / [σου] δίνω και [μου] δίνεις

e contrario / από αντίθετη άποψη

e pluribus unum / από πολλά ένα (μότο των HΠA)

ecce homo / ίδε ο άνθρωπος (φράση του Πιλάτου από την Vulgata)

ecce signum / ιδού το σημάδι (η απόδειξη)

et passim / κι άλλα, διάσπαρτα, στις σελίδες (βιβλιογραφικός όρος)

ex abrupto / χωρίς ετοιμασία, πρόχειρα, αιφνιδιαστικά

ex animo / από καρδιάς, ειλικρινά

ex ante / από πριν (βασισμένο σε αρχικές εκτιμήσεις)

ex dono / δωρεάν

ex dolo / με δόλο, με πρόθεση

ex gratia / σαν χάρη, τιμητικά

ex more / σύμφωνα με το έθιμο

ex nihilo / εκ του μηδενός

ex opere operato / από δουλειά που έχει γίνει, εκ των πεπραγμένων

ex post facto / εκ των υστέρων

ex proprio motu / εθελοντικά

ex silentio / λόγω σιωπής (λόγω μη αντίθετης επιχειρηματολογίας)

ex tempore / παρορμητικά, πρόχειρα

flagrante delicto / επ’ αυτοφόρω

fluctuat nec mergitur / κλυδωνιζόμενο [αλλά] μη βυθιζόμενο

genius lociτο / πνεύμα του τόπου

gens togata / το γένος με την τήβεννο (οι Ρωμαίοι)

hoc signo victor eris / εν τούτω νίκα

imprimatur / τυπωθείτω

imprimis / καταρχήν

in abstracto / θεωρητικά, αφηρημένα

in actu / στην πράξη

in aeternum / στην αιωνιότητα

in camera / στο δωμάτιο, ιδιαιτέρως, κατ’ ιδίαν

in casu / σε περίπτωση

in esse / εν τω γεννάσθαι

in fine / στο τέλος, τελικά

in infinitum / επ’ άπειρον

in libris libertas / στα βιβλία ελευθερία

in limine / στο κατώφλι, στην αρχή

in loco / στη θέση

in medias res / στη μέση των πραγμάτων

in nomine patris et filii et spiritus santi / εις το όνομα του Πατρός, και του Υιού και του Αγίου Πνεύματος

in omnia paratus / έτοιμος για όλα, πανέτοιμος

in perpetuum / για πάντα

in posterum / μέχρι την επομένη

in praxi / στην πράξη

in propria persona / αυτοπροσώπως

in re / αναφορικά με

in se / καθ’ ευατό

in toto / συνολικά, εν συνόλω

index librorum prohibitorum / λίστα απαγορευμένων βιβλίων

inter allias (ή allia) / μεταξύ των άλλων

interpretatio extensiva / διασταλτική ερμηνεία

inter nos / μεταξύ μας

inter se / μεταξύ τους

intra muros / εντός των τειχών

ius sanguinis / Δίκαιο του αίματος

ius soli / Δίκαιο του εδάφους

januis clausis / κελκεισμένων των θυρών

jure et facto / Με βάση το δίκαιο [αλλά] και τα γεγονότα

justa causa / νόμιμη [δίκαιη] αιτία

lapsus alumni / λάθος γενόμενο

lex non scripta / άγραφος νόμος

lex lata / το ισχύον Δίκαιο

lex talionis / νόμος ίσης ανταπόδοσης (παρόμοιο του «οφθαλμόν αντί οφθαλμού»)

licet / επιτρέπεται

locus delictiο / τόπος του εγκλήματος

locus standi / το μέρος που στέκεσαι

lucrum ex re / κέρδος από την ουσία του πράγματος

magnum malum / μεγάλο κακό

malis avibus / με κακούς οιωνούς

maximus in minimis / τα μεγαλύτερα στα μικρότερα

me fallit / δεν ξέρω

mellioribus annis / σε καλύτερα χρόνια

mens et manus / νους και χέρι (μότο του MIT)

mens rea / ένοχος νους

meum et tuum / δικό μου και δικό σου

mirabile visu / θαυμαστό θέαμα

modificatis modificandis / έχοντας αλλάξει αυτά που μπορούσαν ν' αλλάξουν

modus agendi / τρόπος ενέργειας, μέθοδος

multum in parvo / πολύ σε λίγο

ne plus ultra / δεν έχει παραπέρα, δεν υπάρχει τίποτε πιο πάνω

nemo malus felix / κανείς κακός ευτυχής

nihil ad rem / δεν έχει να κάνει τίποτα με αυτό

nihil obstat / τίποτε δεν εμποδίζει

nolens volens / εκών άκων

non quis, sed quid / όχι ποιο αλλά τι

non sequitur / δεν ακολουθεί, δεν βγάζει νόημα

novus homo / νέος [και ανερχόμενος] άνθρωπος

nox noctis est nostri / η νύχτα είναι δική μας

nudum pactum / γυμνή συμφωνία (με ανεφάρμοστους ή άνευ σημασίας όρους)

nulli secundus / δεύτερος σε κανέναν (πρώτος)

nunc aut nunquam / τώρα ή ποτέ

obscurum per obscurius / [εξηγείται] το ακατανόητο με το πιο ακατανόητο

onus probandi / το βάρος της απόδειξης

Optimus Maximus / Ο άριστος και μέγιστος (επίθετο του Δία)

paucis verbis / με λίγα λόγια

per diem / κάθε μέρα

per mensem / μηνιαίως

placet experiri / είναι ευχάριστο να δοκιμάζεις

plusque minusque / λίγο –πολύ

police verso / με αντίχειρες προς τα κάτω

post coitem / μετά τη συνουσία

post factum / μετά το γεγονός

prima facie / εκ πρώτης όψεως

primum inter pares / πρώτος μεταξύ ίσων

pro aris et focis / υπέρ βωμών και εστιών

probatum est / είναι αποδεδειγμένο

pro hac vice / γι’ αυτήν την περίπτωση

pro rata / αναλογικά, κατ'αναλογίαν

quantum sufficit / όσο χρειάζεται

quieta non movere / μην ταράζεις τα ήρεμα [νερά]

rara avis / σπάνιο πτηνό (φράση του Γιουβενάλη)

religio loci / τοπική θρησκεία [ή δοξασία]

res communis usus / κοινόχρηστα πράγματα

res gestae / τα πεπραγμένα

res judicata / δεδικασμένα

res publica / τα δημόσια πράγματα, η πολιτεία, τα δημόσια αγαθά

respice finem / σκέψου το αποτέλεσμα

requiem aeternam / ανάπαυσιν αιώνιον (αρχή νεκρώσιμου τροπαρίου)

rigor mortis / νεκρική ακαμψία

semper fidelis / πάντα πιστός (μότο και των US Marines)

sal Atticum / Αττικόν αλάτι (πνεύμα)

sancta simplicitas / ιερή απλότητα (αφέλεια)

sanctum sanctorum / άγιο των αγίων

se defendendο / εν αμύνη

semper idem / πάντα ο ίδιος (Κικέρων)

semper paratus / πάντα έτοιμος

sensu latο / με την ευρεία έννοια

sensu stricto / με τη στενή έννοια

sexus infirma / το αδύναμο φύλο

sic erat in fatis / έτσι ήταν μοιραίο

sic faciunt omnes / έτσι κάνουν όλοι

sic passim / έτσι παντού (βιβλιογραφικός όρος)

sic vita est / έτσι είναι η ζωή

sine die / χωρίς μέρα, μτφ., επ’ άπειρον

sine sole sileo / χωρίς ήλιο σωπαίνω (σε ηλιακά ρολόγια)

siste, viator / στάσου διαβάτη (επιγραφή σε ρωμαϊκούς τάφους)

sotto voce / με χαμηλή φωνή

status quo ante / η πρϋπάρχουσα κατάσταση

sub poen / υπό ποινή

sub rosa / κάτω από το τριαντάφυλλο, μτφ. μυστικά

sub secretο / μυστικά

summum bonum / το ύψιστο αγαθό

suo loco / στη [σωστή του] θέση

summum opus / το ύψιστο έργο

tempus fugit / ο χρόνος φεύγει

terra firma / στερεό έδαφος

terra nullius / γη κανενός, ακατοίκητο μέρος, no man's land

totis viribus / με όλη τη δύναμη

ubi supra / όπως ανωτέρω

ultra vires / εκτός δικαιοδοσίας

una voce / ομόφωνα

unum et idem / ένα και το αυτό

urbi et orbi / στην πόλη (Ρώμη) και στην Υφήλιο (στα έγγραφα του Πάπα)

vade in pace / ύπαγε εν ειρήνη (Ρωμαϊκός αποχαιρετισμός)

via media / η μέση οδός

virgo intacta / αγνή παρθένα

vis maior / ανωτέρα βία

viva voce / ζωηρή φωνή

vivat rex / ζήτω ο βασιλεύς

vocabula artis / τεχνικοί όροι

volens et potens / πρόθυμος και ικανός

volo, non valeo / θέλω, δεν μπορώ

vox populi / φωνή λαού

TAGS